Geçmişte bağlamı değişmesine rağmen aynı düşünce modelini kullanmaya devam ettiğiniz ve bu yüzden hatalı bir karar verdiğiniz bir örnek hatırlıyor musunuz?

Zihinsel modeller, düşünce biçimimizi, karar alma süreçlerimizi ve veriye yaklaşımımızı şekillendiren görünmez yapı taşlarıdır. Bazen farkında olmadan kullandığımız bu kalıplar, dünyayı anlamamıza yardımcı olurken, hatalı varsayımlarla hareket etmemize de neden olabilir. 

Zihinsel modeller, bir şeyin nasıl çalıştığının açıklamasıdır; bir varlığın ya da bir olayın zihnimizde nasıl algılandığının temsilidir ve her türlü kavram, taslak ya da dünya görüşünü içine alan genel bir kavramdır.  Hayatı nasıl algıladığımızı gösterir ve davranışlarımızı nasıl yönlendirdiğimizi belirler. Bu nedenle yeni bir zihinsel modeli öğrendiğimizde, bir problemi çözebilmek için alternatif yolları da öğrenmiş oluruz. 

Zihinsel modellerle karmaşık durumları basitleştirmek, sorunla gerçekten ilgisi olan unsurları ortaya çıkarmak ve gelecekle ilgili daha tutarlı tahminlerde bulunmak mümkündür. Bu modeller sayesinde, sahip olduğumuz kavram ve görüşlerle dünyayı yorumlar ve varlıklar arasındaki ilişkileri anlarız. Zihinsel modeller, bireyin düşünce sürecinin nasıl olduğunu açıklayan, veri üzerinde düşünme biçimimizi, veriyle hikayeleştirmeyi ve veriyi değerlerimize entegre ederek aksiyon almamızı etkileyen niteliktedir

bir bakış açısıyla anlamlandırılamayacak kadar çeşitlidir. Farklı zihinsel modellere sahip olmak, karşılaştığımız sorunlara farklı yönlerden bakabilmemizi ve daha yaratıcı, daha isabetli çözümler üretebilmemizi sağlar.

Zihinsel modellerin bu kadar güçlü olmasının ardında, bilişsel ekonomi ilkesine dayanan işleyişleri yatar. Bilişsel ekonomi, zihnimizin sınırlı dikkat, enerji ve işlem kapasitesiyle çalıştığını kabul eder. Her durumu baştan analiz etmek yerine, zihnimiz daha önce öğrenilmiş kalıpları devreye sokar. Bu, zihinsel enerji tasarrufu sağlar. Örneğin bir satış grafiğini incelediğimizde daha uzun sütunların daha yüksek satışları simgelediğini düşünmek, zihnimizde yerleşmiş bir görsel modelin otomatik çalışmasıdır. Bu sayede hızlı ve pratik yorumlar yapabiliriz.